banner16

banner15

05.02.2021, 10:24 1283

CENAZE

Afyon’da Covit-19 pandemisinden önceki yıllar…

Mahalle camisinden sela veriliyor.

Toparlandık.Gülüyorsak,aniden yüzümüz düştü.Televizyonu kapattık.Müziği kestik.Konuşuyorsak sustuk.Evdeysek pencereyi açtık,kulak kesildik.Sokağa çıkıp baktık.Komşulardan kimin kapısında araba sıralanmış.

Sela boyunca mahallenin hastalarını,

yaşlılarını düşündük.

Kim ki acaba?

Sela bitince imam(Misal)”Mahallemiz sakinlerinden Afyon eşrafından “Dıngırcılerin İbrehem’in oğlu esnaftan Marem Garcık vefat etmiştir.Cenaze öğle namazına mütakip İmaret Camisi’nde kılınacak,Asri Mezarlıkta toprağa verilecektir.”Hüzünlendik.Saat 11de Belediyenin aperlosu cenaze ilanını ünnedi.Duyana duymayana haber verdik.Cenazeye erkekleri yolladık.

Belediyemiz cenaze arabasını tahsis eder,eğer ev sahibi isterse evine yemek gönderir.

        Ölü evinde aş gaynamaz.Elleri ayakları dutmaz şimdi diye eve girip bir guşane yemek yapıp,cenaze evine vardık.Önce acılarını paylaştık.Teselli ettik.

Komşular,akrabalar olarak bişi mi yapılcek,ölü pidesi mi gararleştirdik.Bide evde mi çekilcek,fırında mı?Helva nerden alıncek ev sahibiyle veya en yakınıyle onu ayarladık.Mahalle fırıncısına haber verdik.Kazanla patates haşlayıp unu eledik.Fırıncıya götürüp patatesli ekşi mayalı hamurdan yaptığımız Afyon usulü “Ölü Bidesi”ni makinede yuğurtturduk.Geçmişte evde teknelerde yoğrulurdu.Fırıncı ölü bidelerini bişeregosun,toptancıdan eyisinden “Ölü halvası” alındı.El birliğle helvalar dilimlendi,soğuyan bideler kesildi.Birleştirilip komşulara ölü bidesi dağıtıldı.Evde yasin okutuldu.Dualar edildi.Ev kalabalık.Evin ışıkları sönmüyor.Ölü gecesi için toplanıldı, sabaha kadar ağıtlar yakıldı.

Kapı önünde merhumun ayakkabıları…

        Çorbacı

        Cenaze toprağa verilmesinden sonraki ilk sabah ezanlarında akraba,yakın dostları mezarlıkta ziyarete gider.Dua okur.

Sonrasında ev sahibi bu grubu çorbacıya götürür.Dörtbaşı mamur kahvaltı ettirir,çorba içirir.

        Perşembesi..

        Öldüğü günden itibaren hergün öğlen evde Ku-an okuyabilen hanımlar toplanır.

Yasin okur,dua ederler.Okuyanlara yazma,patik ve dua kitabı hediye edilir.Eve getirilen yemeklerin yanına turşu,salata,helva gibi ilaveler edilerek sofralar kurulur.Ölü ekmeği yedirilir. Afyon’un bazı köylerinde akrabalar sırayla hergün yemekli cenaze evinde Kur-an okuturlar.

Perşembe günü veya şartlara göre ilk hafta sonu hoca ünnenir.Kalabalık kadınlı,erkekli eş,dost,akraba ister evde ister uygun bir yerde dualarla,yasinlerle,ilahilerle Perşembesi yapılır.

Çorba,pilav,kavurma,helva,pide veya etli pide,ayran,helva ikram edilerek “Ölü yemeği” verilir.

       Taziye evine eli boş gidilmez.Yemek yağı,çay,şeker,pirinç,süt,meyvasuyu götürülür.Başsağlığına gitmek,Başsağlığına varıvemek ,denir.Kısa oturulur.Merhumla veya merhumeyle  ilgili güzel anılar yad edilir.

“Leen bizim oğlan ırametlik diyem galik,ne eyi adamıdı demi.”

“Irametlik abamın ağzı va dili yoğudu,eyi gadındı”

“Irametlik torununu tombalağını gördü,gitti”

 “Allah ırametliği elden ayakdan düşürmeden yanına alıvedi,çektirmedi”

“Allah rahmet eylesin.Nur içinde yatsın.Ruhu şad olsun.Mekanı cennet olsun”

        Iskat Çevirmek

        Merhum veya merhumenin sağlığında kılamadığı namazları,tutamadığı oruçları varsa adakları,yeminleri,borçları mükabilinde fakire fukaraya fidye dağıtılır.Ölünün arsası,tarlası satılarak yapılır veya en yakınları ıskatını çeviri.Huzura kavuşturur.

         Ölü Kırkı

         Perşembesinde ölünün ruhu için hatimler,yasinler dağıtılır.Kırkına kadar okunur.Kırkıncı günü genellikle büyük bir salon tutulup erkeklere veya kadınlara denilerek nadirende her ikisine yemek verilir.Hoca getirilir.Kur-an okutulur.Okunan hatimler,yasinler ölünün ruhuna gönderilir.

Lokum dağıtılır.

Ölünün mezarda burnunun düştüğüne inanılan elli ikinci gecesi bir iki sofralık bükme edilir ölü için dualar ve yasin okunur.O güne kadar hoca ölü için dua,ayet okur.Yakınları hoca eğer kabul ederse maddi manevi karşılk verir.

Basit bir çikolata veya lokum dağıtılır.

Ölünün kırkına yeni doğmuş bebekler veya lohusa kadınlar gitmez.Halk arasında buna gırk basması deriz.

        Ölü Yılı

        Öldüğü tarihte ailesi tarafından kırkında olduğu gibi hoca ünnenir,kadınlı erkekli kalabalık eş,dost,akrabayla Kur-an okutulup duası edilir.Lokum veya çikolata dağıtılır.

       Her arife günü ikindi namazından sonra gabir ziyaretine gidilir.O gün çalışan bayramın birinci günü ziyaretini eder.

        Pandemide ölüm sessizliği çöktü memleketime.Bizde bir laf var

“Ne öldük ölüye garıştık,ne galdık diriye garıştık”Halimiz harap.Selalar sustu.Her evde sessizce cenazeler kalktı.Sosyal medyadan kayıpları,vefat ilanlarını okuduk.

Varamadık,gidemedik.Başsağlığımızı telefona sığdırdık,acısını kalbimize.Uzaktan derin hüzne boğulduk.

         Bugünlerde böyleymiş.

         Ölümün de hayırlısı.

Yorumlar (1)
Y.m.a 12 ay önce
Alla göçüp gidenlere rahmet eylesin. Mekanları cennet olsun
Namaz Vakti 19 Ocak 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 21 50
2. Konyaspor 21 42
3. Beşiktaş 22 35
4. Hatayspor 21 35
5. Başakşehir 20 34
6. Adana Demirspor 22 34
7. Fenerbahçe 21 33
8. Alanyaspor 21 32
9. Gaziantep FK 21 31
10. Sivasspor 21 30
11. Karagümrük 22 30
12. Kayserispor 21 28
13. Galatasaray 21 27
14. Giresunspor 21 25
15. Antalyaspor 21 23
16. Göztepe 21 21
17. Kasımpaşa 21 21
18. Altay 21 18
19. Rizespor 21 18
20. Ö.K Yeni Malatya 21 15
Takımlar O P
1. Ümraniye 20 42
2. Ankaragücü 20 42
3. Erzurumspor 20 38
4. Eyüpspor 20 36
5. Bandırmaspor 20 33
6. İstanbulspor 20 33
7. Adanaspor 20 32
8. Samsunspor 19 30
9. Tuzlaspor 20 27
10. Gençlerbirliği 20 26
11. Manisa Futbol Kulübü 20 25
12. Boluspor 19 24
13. Kocaelispor 20 24
14. Keçiörengücü 20 23
15. Menemen Belediyespor 20 23
16. Altınordu 20 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 20 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 22 56
2. Liverpool 21 45
3. Chelsea 23 44
4. West Ham United 22 37
5. Arsenal 20 35
6. Tottenham 18 33
7. M. United 20 32
8. Wolverhampton Wanderers 20 31
9. Brighton 21 29
10. Leicester City 18 25
11. Crystal Palace 21 24
12. Southampton 21 24
13. Aston Villa 20 23
14. Brentford 21 23
15. Leeds United 20 22
16. Everton 19 19
17. Watford 19 14
18. Norwich City 21 13
19. Newcastle 20 12
20. Burnley 17 11
Takımlar O P
1. Real Madrid 21 49
2. Sevilla 20 44
3. Real Betis 21 37
4. Atletico Madrid 20 33
5. Real Sociedad 20 33
6. Barcelona 20 32
7. Rayo Vallecano 20 31
8. Villarreal 21 29
9. Athletic Bilbao 21 28
10. Valencia 20 28
11. Espanyol 21 27
12. Osasuna 20 25
13. Granada 20 24
14. Celta Vigo 20 23
15. Elche 21 22
16. Mallorca 20 20
17. Getafe 20 18
18. Deportivo Alaves 21 17
19. Cadiz 21 15
20. Levante 20 11
Günün Karikatürü Tümü
banner136