banner16

banner15

13.01.2022, 08:29 195

Müziğin Ruhu…

“Hayat nefestir, hayat iç çekiştir.”

Marjane Satrapi’nin “Azrail’i Beklerken” romanı, İran’da büyük bir müzisyen olan Nasır Ali Khan’ın, enstrümanı kırıldıktan sonra çalmaya değer yeni bir tanesini bulamadığı için bunalıma girerek yatağına uzanıp ölümü beklediği günleri anlatıyor. Roman 2011 yılında Vincent Paronnaud, Marjane Satrapi tarafından sinemaya da uyarlanır. 

Filmde müzisyen ile ustası arasında şöyle bir diyalog geçer:

Ustası Agha Mozaffer: Tekniğin hakkında söyleyecek bir şeyim yok, mükemmel. Ama müziğin rezalet. 

Nasser Ali Khan: Ama usta!

Ustası Agha Mozaffer: Teknik önemli değil. Önemli olan sanat. Çünkü sanat sayesinde hayatı anlarız. Alet sadece ışığın dışarı çıkmasını sağlar. Parmakların hareket eder. Ses çıkar. Ama boştur. Çoraktır. Hiçtir. Hayat nefestir, hayat iç çekiştir. Elde etmen gereken bir iç çekiştir.

Nasser Ali Khan bir süre sonra tekrar çalar. Ustası ona kendi kemanını verir. – “Görüyorsun ya evladım, şu andan itibaren kaybettiğin aşkın çaldığın her notada var olacak. Senin nefesin ve iç çekişin olacak. Bu aşk değerli, çünkü ebedi. Git artık, sana öğretecek bir şeyim kalmadı” der. 

Müzikteki teknik başka bir şey, onu gerçekten hissederek yorumlamak, kendi ruhunu vermek başka bir şey. Teknik mükemmel olabilir. Fakat o zaman insan, onun düşleri, hisleri, sezgileri nerede kalır? Asıl olan ruhu, duyguyu içine çekmek ve o nefesi soluyabilmek. 

Buna benzer bir anlatımı İhsan Oktay Anar’ın “Suskunlar” romanında görüyoruz: Kirkor: “Asım’ın musikisi de bir garipti. Nasıl söylemeli, sanki kanunuyla aynı anda iki farklı nağme çalmaktaydı. Bu nağmeler ancak bir üstadın eseri olabilirdi. Ne var ki musikisinde ruh olmadığını söylerler.” Bağdasar hemen atıldı: “Evet! Neyzen Batın’da biliyor ki, ustacaydı ama ruh yoktu. Kanunla yapabildiği sadece ve sadece hesap ve cambazlıktı.” 

Pascal Quignard’ın ünlü yapıtı “Dünyanın Bütün Sabahları” müzikteki ruhu ve tutkuyu ustaca anlatan bir romandır. Aynı zamanda sinemaya da uyarlanmıştır.

Colombe, “benim için sanattan da önemli bir şey var, parmaklardan da önemli, kulaktan da önemli, buluşlardan da önemli: Sürdüğüm tutkulu yaşamdır o.” Colombe bu sözlerle kendi yaşamını ve müzik felsefesini, bakış açısını ortaya koyuyor. Müziğin nerede üretildiğinin, yapıldığının bir anlamı yok. Önemli olan yaşamın da müziğin de felsefesi, ruhu, içindeki derinliği, yaşama tutkusu…

Colombe ile eski öğrencisi Marais arasında şöyle bir diyalog geçer:

Colombe: Kimdir o gecenin sessizliğinde iç çeken?

Marais: Saraylardan kaçıp müziği arayan biri. 

Colombe: Müzikte ne arıyorsunuz Mösyö?

Marais: Özlemlerle gözyaşlarını arıyorum. 

Colombe: Müziğin varoluş nedeni sözün söylemediği şeyi söylemek. Bu yüzden tam anlamıyla insana özgü değildir… Hele atın kendinizi ateşe. Dilin sırt çevirdikleri için küçük bir çeşme. Çocukların gölgesi için. Ayakkabıcıların çekiç darbeleri için. Çocukluktan önceki haller için. O soluksuz olduğumuz zamanlar. O ışıksız olduğumuz zamanlar. Colombe, kendi yaşama, sanat ve müzik anlayışını, felsefesini bu sözlerle anlatır. Burada insanın varlığı, varoluş çabasını ve yaşam anlayışını görüyoruz.

Kitabı okurken Colombe ile Tanburi Cemil Bey arasında ilginç bir benzerlik dikkatimi çekti:  Colombe bahçesine bir kulübe yaptırır ve orada yaşar. Cemil Bey de evinin bahçesine uzletgah adını verdiği bir kulübe yapar ve orada yaşamını sürdürür. Sanatçı yalnızdır. İçindeki derinliği dışa vurması için her şeyden uzaklaşır. İçine döner, gömülür, orada kendini, ruhunu, evrenin ritmini, anlamını arar. 

Aşkı arar… ve o aşkın nefesini, ruhunu dinler, içini çeker sessizce…

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 29 Ocak 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 23 54
2. Konyaspor 22 45
3. Alanyaspor 23 38
4. Adana Demirspor 23 37
5. Fenerbahçe 23 37
6. Beşiktaş 23 36
7. Hatayspor 23 36
8. Başakşehir 22 34
9. Gaziantep FK 22 32
10. Sivasspor 23 31
11. Kayserispor 23 31
12. Karagümrük 23 30
13. Kasımpaşa 23 27
14. Göztepe 23 27
15. Galatasaray 23 27
16. Giresunspor 23 26
17. Antalyaspor 23 24
18. Rizespor 23 22
19. Altay 23 18
20. Ö.K Yeni Malatya 22 16
Takımlar O P
1. Ümraniye 21 45
2. Ankaragücü 21 45
3. Erzurumspor 21 38
4. Bandırmaspor 21 36
5. İstanbulspor 21 36
6. Eyüpspor 20 36
7. Samsunspor 20 33
8. Adanaspor 21 32
9. Manisa Futbol Kulübü 21 28
10. Tuzlaspor 20 27
11. Keçiörengücü 21 26
12. Gençlerbirliği 21 26
13. Boluspor 19 24
14. Kocaelispor 21 24
15. Menemen Belediyespor 21 23
16. Altınordu 21 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 21 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 23 57
2. Liverpool 22 48
3. Chelsea 24 47
4. M. United 22 38
5. West Ham United 23 37
6. Arsenal 21 36
7. Tottenham 20 36
8. Wolverhampton Wanderers 21 34
9. Brighton 22 30
10. Leicester City 20 26
11. Aston Villa 21 26
12. Southampton 22 25
13. Crystal Palace 22 24
14. Brentford 23 23
15. Leeds United 21 22
16. Everton 20 19
17. Norwich City 22 16
18. Newcastle 21 15
19. Watford 20 14
20. Burnley 18 12
Takımlar O P
1. Real Madrid 22 50
2. Sevilla 22 46
3. Real Betis 22 40
4. Atletico Madrid 21 36
5. Barcelona 21 35
6. Real Sociedad 21 34
7. Villarreal 22 32
8. Rayo Vallecano 21 31
9. Athletic Bilbao 22 31
10. Valencia 22 29
11. Osasuna 22 28
12. Celta Vigo 22 27
13. Espanyol 22 27
14. Granada 22 24
15. Elche 22 23
16. Getafe 22 22
17. Mallorca 21 20
18. Cadiz 22 18
19. Deportivo Alaves 22 17
20. Levante 21 11
Günün Karikatürü Tümü
banner136